Fotofobie: oorzaken en oplossingen bij lichtgevoelige ogen
Knijpt u uw ogen dicht zodra u naar buiten loopt, of wordt u moe van tl-licht en een fel scherm? Dan heeft u last van fotofobie, ook wel lichtgevoelige of lichtschuwe ogen genoemd. Het is geen ziekte, maar een signaal van uw ogen of zenuwstelsel. Wat kan erachter zitten, en wat helpt in het dagelijks leven echt?
Binnen 5 minuten geregeld.
Dichterbij kan niet, wij komen naar u toe
Het grootste assortiment van Nederland
Vrijblijvend low vision onderzoek aan huis
Wat is fotofobie
Wat is fotofobie?
Fotofobie betekent letterlijk angst voor licht. In werkelijkheid gaat het om overgevoeligheid voor licht. Licht dat voor anderen normaal is, voelt voor u te fel, verblindend of zelfs pijnlijk. Mensen beschrijven het als knijpen, tranende ogen, hoofdpijn of het gevoel dat ze niets meer zien zodra de zon schijnt.
Fotofobie is een klacht en geen diagnose. Het kan tijdelijk zijn, bijvoorbeeld na een oogontsteking of oogoperatie, of blijvend, zoals bij een aantal netvliesaandoeningen. Het helpt om twee dingen uit elkaar te houden:
- Lichtgevoeligheid: licht voelt onaangenaam of doet pijn.
- Verblinding door strooilicht: licht wordt in het oog verstrooid, waardoor het beeld wit en vlak wordt. Een bekend voorbeeld zijn tegenliggers in het donker bij beginnende staar. Volgens Oogartsen.nl hebben 65-plussers gemiddeld ongeveer twee keer zoveel strooilicht in het oog als jonge mensen.
Vaak spelen beide tegelijk, maar voor de oplossing maakt het uit. Tegen verblinding helpt vooral het juiste filter. Doet licht pijn, laat dan eerst de oorzaak onderzoeken.
Oorzaken
Oorzaken van lichtgevoelige ogen
Fotofobie kan uit het oog zelf komen, maar ook uit de hersenen. Dit zijn de bekendste oorzaken.
In het oog
- Droge of geïrriteerde ogen en een ontstoken of beschadigd hoornvlies.
- Uveïtis, een ontsteking binnen in het oog, vaak samen met pijn, een rood oog en wazig zien. Het Oogziekenhuis Rotterdam noemt lichtschuwheid als een van de typische klachten.
- Staar: de troebele lens verstrooit licht. Ook kort na een staaroperatie zijn veel mensen tijdelijk lichtgevoelig.
- Netvliesaandoeningen zoals maculadegeneratie, retinitis pigmentosa, Stargardt en diabetische retinopathie. Bij retinitis pigmentosa gaat lichtgevoeligheid overdag vaak samen met slecht zien in het donker. Lees meer over nachtblindheid.
- Glaucoom. Vooral bij een acute aanval, met hevige pijn en een rood oog, kan licht ondraaglijk zijn. Lees ook glaucoom komt vaak ongemerkt.
- Aangeboren aandoeningen zoals albinisme, aniridie (een ontbrekende iris) en achromatopsie. Volgens Bartiméus zijn mensen met achromatopsie extreem lichtschuw.
Buiten het oog
- Migraine: lichtgevoeligheid is een van de bekendste klachten tijdens een aanval.
- Hersenschudding en ander hersenletsel.
- Oogdruppels en medicijnen die de pupil verwijden, waardoor er meer licht het oog in valt.
Veel gebruikte hulpmiddelen
Onze hulpmiddelen
Wij bieden een breed scala aan hulpmiddelen, zoals beeldschermloepen en voorleesapparatuur. Deze oplossingen maken het dagelijks leven weer een stuk makkelijker.
Bekijk alle hulpmiddelen
%201.jpg)
.avif)
Wanneer naar de arts
Wanneer moet u met fotofobie naar de arts?
Bent u al langer lichtgevoelig en weet u waar het door komt, dan draait het vooral om de juiste hulpmiddelen. Ontstaat de lichtgevoeligheid plotseling, neem dan contact op met uw huisarts. Zeker in deze situaties:
- pijn in het oog, een rood oog of plotseling wazig zien;
- lichtgevoeligheid na een ongeluk of een klap op het hoofd;
- oogklachten nadat u in fel licht heeft gekeken, zoals bij lassen of in de zon. Zie ook Thuisarts.nl;
- u draagt contactlenzen en uw oog is rood en pijnlijk.
Heeft u hevige hoofdpijn met koorts, een stijve nek of sufheid, bel dan direct de huisarts of de huisartsenpost. Bij acuut gevaar belt u 112.
Waarom jaarlijks 1000+ mensen voor ons kiezen
Gemiddeld 9,6 uit 1251 beoordelingen. Wij meten twee keer: op het afleverformulier zodra het hulpmiddel gebruiksklaar is afgeleverd en de instructie is gegeven, en opnieuw in een klanttevredenheidsonderzoek na ongeveer drie maanden gebruik. Alleen beoordelingen van cliënten die daadwerkelijk een hulpmiddel van ons hebben ontvangen tellen mee.
Wat helpt tegen lichtgevoelige ogen?
Fotofobie gaat alleen over als de oorzaak te behandelen is, zoals een ontsteking, droge ogen of staar. Bij een blijvende oorzaak draait alles om het beperken van de hinder. Daarvoor bestaan goede oplossingen. Een overzicht vindt u ook op onze pagina extreme lichthinder verminderen.
Filterbril: meer dan een zonnebril
Een gewone zonnebril maakt alles donkerder, ook wat u juist wilt zien. Een filterbril werkt anders. De glazen houden vooral het blauwe en violette deel van het licht tegen, dat het meest verblindt en verstrooit. Het beeld blijft helder en het contrast wordt vaak beter. Filterglazen bestaan in verschillende tinten, van lichtgeel voor binnen tot oranje en roodbruin voor buiten. Hoe meer blauw licht het glas tegenhoudt, hoe donkerder en oranjer het is.
Welke tint werkt, verschilt per persoon en per aandoening. Lees meer over de filterbril, de filterbril met gele glazen en de MacuLine-bril bij maculadegeneratie. Draagt u al een bril op sterkte, dan kan een overzetbril een uitkomst zijn. In de webshop vindt u bijvoorbeeld de Cocoons overzetbril met geel filter en andere filterbrillen.
Kappenbril tegen licht van opzij
Veel verblinding komt niet van voren, maar van boven en van opzij: zonlicht langs het montuur, of weerkaatsing van water, sneeuw en witte muren. Een kappenbril heeft zijkappen die dat licht tegenhouden en beschermt ook tegen wind en droge lucht. Kappenbrillen zijn er met filterglazen en op sterkte. Waarom dat vaak beter werkt dan een zonnebril, leest u in kappenbril: waarom een gewone zonnebril soms niet genoeg is. Ook zonnekleppen houden licht van boven tegen.
Kleine aanpassingen met groot effect
- Draag buiten een pet of hoed met klep tegen de laagstaande zon.
- Ga binnen met uw rug naar het raam zitten, zodat het daglicht op uw tafel valt en niet in uw ogen.
- Kies indirecte, dimbare verlichting in plaats van een kale lamp of fel tl-licht. Lees meer in leeslamp voor slechtzienden.
- Zet telefoon, tablet en computer op de donkere modus en verlaag de helderheid.
- Leest u met een loep met verlichting, kies dan een model met warm of dimbaar licht. Zie loep of vergrootglas met licht kiezen.
- Gebruik raamfolie of screens, zodat de gordijnen overdag open kunnen blijven.
Een filter dat u de hele dag kunt dragen, geeft meer vrijheid dan een verduisterde kamer. Zo blijft u naar buiten gaan, wandelen en boodschappen doen. Meer over bescherming en comfort leest u op beschermen en comfort.
Vergoeding van een filterbril of kappenbril
Een filterbril tegen lichthinder valt niet onder de basisverzekering. Voor een kappenbril ligt dat anders: de meeste grote zorgverzekeraars vergoeden die na een low vision onderzoek en een medische verklaring. CZ, OHRA en Nationale-Nederlanden vergoeden de kappenbril niet. Bij VGZ krijgt u de kappenbril in bruikleen en betaalt u geen eigen risico. Wat bij uw verzekeraar geldt, ziet u op vergoedingen en machtigingen.
Persoonlijk advies
Het juiste filter vindt u niet onder het tl-licht van een winkel, maar in uw eigen situatie: aan de keukentafel bij het raam, buiten op de stoep, voor de televisie. Bij een gratis low vision onderzoek aan huis laat een specialist van Low Vision Totaal u verschillende filtertinten en kappenbrillen proberen, binnen en buiten. U merkt direct wat rust geeft zonder dat het te donker wordt.
Veelgestelde vragen
Hieronder vindt u antwoorden op de meest gestelde vragen over
Fotofobie: oorzaken en oplossingen bij lichtgevoelige ogen
Ontdek hoe het werkt, voor wie het geschikt is en hoe wij u verder kunnen helpen.
Dat hangt af van de oorzaak. Lichtgevoeligheid door een ontsteking, droge ogen of staar kan verdwijnen na behandeling. Bij netvliesaandoeningen of aangeboren oorzaken blijft het, maar met filterglazen en een kappenbril is de hinder vaak sterk te verminderen.
Meestal een filterbril, eventueel als kappenbril met zijkappen. Een filterglas houdt vooral blauw licht tegen zonder alles donker te maken. Welke tint past, test u het best in uw eigen omgeving, binnen en buiten.
Als de lichtgevoeligheid plotseling ontstaat samen met oogpijn, een rood oog of wazig zien, na een ongeluk, of samen met hevige hoofdpijn, koorts en een stijve nek. Bel dan direct de huisarts of huisartsenpost.
Vraag het aan AI
Vraag het aan Ben
-min.avif)
Ben Kuipers
Onze A.I. denkt als Ben en die helpt al 20 jaar mensen die slecht zien. Bijna net zo slim, nét niet zo gezellig.